‘Stuur een email naar de student met de tekst: 'Beste student, <etc>. Indien het antwoord 'ja' is, stuur dan deze tekst: [...], en anders deze tekst: [..]'. Soortgelijke instructies staan in een 25 pagina's tellende interne handleiding voor wetenschappelijke staf.
Mijn mond viel open van verbazing; waarom moet ik dit doen? Ik was nog niet eens bekomen van de maatregel dat we geen onderwijsassistenten meer mogen inhuren, 'want dat kost geld.' Nee, ik ben gratis. En hoezo werkdruk? Was het niet ook belangrijk dat we meer geld uit de derde geldstroom gaan halen?
De UT wordt financieel min of meer gerund als een hele trits bedrijfjes, die elk hun eigen broek moeten ophouden. Daarom kiezen velen ervoor om de interne prijzen te verhogen of op lokaal niveau te bezuinigen, vaak resulterend in werk dat over de schutting gegooid wordt. Bijvoorbeeld het nieuwe beleid voor computers: handig voor LISA, maar afgezien van allerlei bezwaren, kost het ons allemaal gemiddeld een dag per jaar om de nieuwe computer weer naar voorkeur ingesteld te krijgen.
Of denk aan het account van PhD-studenten, dat sinds kort al een maand na einde contract wordt opgeheven. Scheelt misschien een paar tientjes, maar kost elders honderden euro's aan manuren om al die accounts weer verlengd te krijgen. Of decanen die clusters van inhoudelijk ongerelateerde vakgroepen willen hebben, zodat ze met minder mensen hoeven te praten, en ze daarmee tijd besparen. In het verleden schijnt er zelfs een keer een vakgroep geweest te zijn die wilde verhuizen naar de binnenstad van Enschede, want dat was goedkoper dan de tarieven die het UT-gebouwbeheer rekende.
Het bekende Prisoner's Dilemma laat zien dat lokale keuzes het globale resultaat niet altijd ten goede komen. Maar kun je het de afzonderlijke actoren kwalijk nemen als ze alleen op hun eigen financiën worden afgerekend? Hoe begrijpelijk het ook is dat het huidige systeem is ontstaan vanuit een visie van efficiëntie, het is duidelijk dat we een betere opzet nodig hebben.
En wel eentje die streeft naar UT-brede optimalisatie. De focus moet hierbij liggen op de primaire processen van de universiteit: onderwijs en onderzoek. Al het andere staat hiervan in dienst, ook al kost dat geld. Ik realiseer me dat dit zeker geen makkelijk probleem is om op te lossen. Ik heb er ook geen tijd voor; ik gooi het wel over de schutting naar het CvB.
