Photo by: Frans Nikkels
Spotlight

‘Het leren houdt nooit op, ik zou niet anders willen’

| Rense Kuipers

Nelleke van Adrichem-Rotteveel neemt vandaag afscheid van de UT, na een dienstverband van bijna 35 jaar. De opleidingsdirecteur van het honoursprogramma ziet dat deze vorm van onderwijs verankerd is binnen de UT. ‘Ik laat het goed achter, het honoursonderwijs staat als een huis.’

Op de redactie van U-Today loopt ze direct naar het rek met magazines. Op zoek naar eerdere uitgaves over het honoursprogramma. Er is immers genoeg om trots op te zijn, nu het moment van stoppen met haar pensioen in het vooruitzicht daar is. ‘Het is goed zo. Een prima moment om te stoppen’, zegt Van Adrichem.

Verankerd

Ze heeft namelijk een pittig jaar achter de rug: een bezuiniging van 20 procent op de begroting van het honoursprogramma, de extra onderwijsuitdaging voor studenten. ‘Gelukkig deden we het met elkaar. Mede met dank aan Jurriaan Schmitz (hoogleraar Integrated Devices and Systems, red.) hebben we de kern van het programma volledig in stand kunnen houden en alles eromheen wel tien keer omgedraaid om efficiënter te maken.’

'Bedien je deze studenten niet en je mist een enorm potentieel'

De situatie nu stemt haar tevreden: 15 procent meer bachelorstudenten en 7 procent meer masterstudenten die een honourstrack volgen. In totaal zijn er nu zo’n 230 UT-studenten die een stapje extra zetten via deze onderwijsvorm. ‘Bovenal hebben zowel college van bestuur, decanen en wetenschappelijk directeuren de waarde erkend. We zijn een universiteit van talentontwikkeling – en deze vorm zit daarin verankerd. Dat moet ook. Bedien je deze studenten niet en je mist een enorm potentieel.’

Intrinsieke drive

Excellentie, dat woord gebruikt ze liever niet voor het honoursonderwijs. ‘Het zijn studenten die ambitieus en nieuwsgierig zijn. Voor iemand die meer kan én wil bieden we verdieping en verbreding, vaak in de avonduren.’ Wie voor een extra vinkje gaat op het cv komt bedrogen uit, zegt de scheidend opleidingsdirecteur. ‘Al zou ik het uiteindelijk wel vermelden op je cv. Maar ik denk niet je het heel lang volhoudt als je het puur en alleen om die motivatie doet. We zien juist veel intrinsieke drive bij studenten. We moedigen bovendien de samenwerking en gemeenschapszin aan. Studievereniging Ockham speelt daar ook een belangrijke rol in. Dat maakt dit een inspirerende omgeving voor iedereen. Dat ga ik zeker missen.’

Van Adrichem (links), met Marie-Laure Snijders. Foto: Fokke Eenhoorn.

Eerste honoursprogramma

Van Adrichem begon haar UT-loopbaan in 1992, als studieadviseur bij de opleiding toegepaste onderwijskunde. Daarvoor was ze docent aan wat nu het ROC van Twente heet. ‘Onderwijskunde was altijd mijn passie. Ik haalde altijd veel voldoening uit onderwijsvernieuwingsprojecten. Die waren in de meeste gevallen faculteitsoverstijgend.’

Van Adrichem schoof door naar de opleiding toegepaste communicatiewetenschap, vervolgens werd ze opleidingsdirecteur bij bestuurskunde. Dat het raar kan lopen in een carrière, daar is ze het levende bewijs van. In 2005 was ze een van de slachtoffers van een reorganisatie. Een herplaatsing naar het Centre for Educational Support (CES) volgde. ‘Het voelde als twee stappen terug in mijn carrière. Toch wilde ik niet bij de pakken neer gaan zitten. Jammer, helaas. Maar ik wilde verder kijken.’ En zo geschiede: bij CES kreeg ze als onderwijskundig adviseur het project ‘Ruim Baan voor Talent’ onder haar hoede. ‘En precies uit dat project kwam uiteindelijk het allereerste honoursprogramma rollen. Inderdaad, waar de ene deur dicht gaat, gaat een andere open.’

Promoveren

Meer projecten volgden waar ze met trots op terugkijkt. Zoals ‘Taste of Teaching’ voor promovendi, dat ze samen met Marije Hahnen opzette. ‘Sinds kort ook vast onderdeel van het promovendistatuut. Dat vind ik mooi om te zien, dat de dingen die je bedenkt in goede aarde vallen en een vaste plek krijgen binnen de universiteit.’

'Leren ís ontzettend leuk. Je moet alleen in een omgeving zitten die het stimuleert'

Ook binnen het honoursprogramma, waar ze sinds 2013 aan het hoofd staat, zocht ze steeds naar manieren om onderwijskundige ideeën tot wasdom te brengen. ‘Zoals de research honours master track, waarbij masterstudenten elkaar helpen in hun zoektocht naar al dan niet een academische carrière. Ik zag dat heel veel studenten uiteindelijk kozen voor een promotietraject – en daar ook een vliegende start in hadden.’

Zelf deed ze naast haar fulltimebaan een promotietraject. In 2018 verdedigde ze haar proefschrift, over de balans tussen flexibel onderwijs en samenhang van curricula. ‘Ik was altijd met het ontwikkelproces van anderen bezig. Nu ging het meer om mijn eigen proces – maar dan in de avonden, weekenden en op vakanties. Ik ben altijd enorm goed en fijn ondersteund door mijn man daarin. En het is ook leuk. Leren ís ontzettend leuk. Je moet alleen in een omgeving zitten die het stimuleert.’

Leren houdt nooit op

Haar opvolger is nog niet bekend. Diegene wordt overigens niet opleidingsdirecteur maar programmamanager. Waar ze zelf kansen ziet? ‘De UT gaat onder andere mee in ontwikkelingen op het gebied van lifelong learning. Daar liggen echt wel mooie kansen, om bijvoorbeeld met mixed classrooms te gaan werken, van studenten en jonge professionals. Maar ik wil het zeker niet gaan invullen voor een ander en heb het volste vertrouwen in de toekomst van het honoursonderwijs. Nee, ik wil niet over mijn eigen graf heen regeren. Ik laat het goed achter, het honoursonderwijs staat als een huis. Daar ben ik blij mee.’

Achter de geraniums zitten, dat is er niet bij voor Nelleke van Adrichem-Rotteveel. ‘Al ga ik de eerste tijd even uitrusten en doen aan achterstallig onderhoud met mijn gezin, familie en vrienden. Daarnaast ben ik lifeguard open water, bij ZPV Piranha. Dus ik zal sowieso fit moeten blijven.’ Na de zomer wil ze zich volop storten op cursussen. ‘Misschien dan meer met de handen dan met het hoofd. Hoe dan ook: het leren houdt nooit op – en ik zou het niet anders willen.’

Stay tuned

Sign up for our weekly newsletter.