Wat onderzoeken jullie precies?
‘We weten al hoe kwantumlichtchips werken, maar we willen ze nu stabieler en kleiner maken en goedkoper om te produceren. We willen dus lichtchips maken die sneller, robuuster en zuiniger zijn. Daarbij willen we onderzoeken hoe we verschillende van zulke chips aan elkaar kunnen koppelen.
In kwantumcomputers moeten lichtchips hele lage verliezen hebben en heel stabiel zijn, anders gaat kwantuminformatie verloren en werkt het dus gewoon niet. Je kunt je ook voorstellen dat als zulke chips in satellieten in de ruimte worden gebruikt, ze de trillingen van een lancering moet kunnen doorstaan en daarna ook nog ‘gewoon’ functioneren. Een andere toepassing van dezelfde technologie is klassieke maar razendsnelle radar-elektronica. Of het opsporen van schommelingen in de zwaartekracht, waarmee je eventueel water en olie in de grond kunt opsporen.
In ons lab hebben we al werkende opstellingen, maar die nemen een hele tafel in beslag. Dat moet straks in een chip van een paar millimeter passen. Collega’s op de UT zijn onder andere bezig om chips gebaseerd op aluminiumoxide, een soort saffier, te ontwikkelen. Aluminiumoxide is een materiaal dat lichtdeeltjes van uiteenlopende kleuren goed kan geleiden en verliesarm is, wat essentieel is voor complexe fotonische schakelingen. Daarnaast werken we in P4Q met een halfgeleider die indium-galliumfosfide genoemd wordt. Collega’s uit Frankrijk toonden aan dat je hiermee kwantumlichtbronnen kunt maken. Die materialen zijn onmisbaar voor de vooruitgang van de kwantumtechnologie.’
Wat gaat de gewone man ervan merken in Twente?
‘Doordat je je kennis over lichtchips uitbreidt, leer je automatisch ook meer over chips in het algemeen. Dat zorgt dat het hele kennisveld hier in de regio meeprofiteert en beter wordt. Dat maakt het interessant voor grote spelers zoals TNO of Demcon om naar deze regio te komen en er te blijven. Rond onze technologische innovaties hangen ook weer allerlei technische bedrijven en spinoffs, in P4Q bijvoorbeeld QuiX Quantum, Aluvia en Lionix International. Dus het voedt alles van toeleveranciers en ontwikkelaars tot producenten en transporteurs. Dat geeft de hele sector hier een boost en kan werkgelegenheid opleveren. De UT en daarmee de hele regio zit hiermee aan het hoofd van de tafel op Europees niveau.
Kwantumtechnologie is nu nog relatief duur, omdat de componenten nog moeilijk in grote aantallen te produceren zijn. Daardoor kom je het in het dagelijkse leven nog nauwelijks tegen. Door oplossingen te zoeken om het kleiner en goedkoper te maken, komt de weg vrij voor grotere productie en bredere toepassingen.’
Wat gaat de UT ervan merken?
‘Die vijftig miljoen klinkt natuurlijk mooi, maar het wordt wel verdeeld over dertig partners. Al met al blijft er een paar miljoen voor ons over. Het voordeel zit ‘m meer in de uitbreiding van onze basiskennis. Die tillen we hiermee naar een hoger niveau. Het idee dat hiermee ook een basis wordt gelegd voor een hele industrie in deze regio is aantrekkelijk voor toekomstige studenten die iets in de kwantumfotonica willen om hiernaartoe te komen. Die leren hier de nieuwste kennis om het werkveld mee te betreden. Je kunt wel zeggen dat kwantumengineers de komende jaren niet bang hoeven te zijn om werkeloos te worden.’
De UT leidt straks een consortium van zo’n 30 Europese partners, hoe ga je die allemaal managen?
‘Dat ga ik natuurlijk niet allemaal zelf doen, er staat inmiddels een vacature open voor een programmamanager. Het is beter dat daar iemand op zit die het allemaal in goede banen leidt. Ikzelf ben liever in het lab bezig of met lesgeven en blijf op de achtergrond coördinator.’
