Pasgeleden was er het nieuws over de financiële impuls van een private investeerder. Staan daarmee alle seinen op groen voor de bouw van New Origin?
Korthorst: ‘Nee, zo’n vaart loopt het niet. Maar het is wel een enorme opsteker, want die financiële impuls was er een paar maanden geleden nog niet. Er komt nog een stuk due diligence – of noem het papierwerk – bij kijken. De randvoorwaarden moeten allemaal kloppen. En we vinden ook: of je doet het goed, of je doet het niet. Maar veel ziet er nu positief uit, zowel financieel gezien als in de partnerschappen met bijvoorbeeld de UT en spin-off LioniX. Toch zijn er nog een paar uitdagingen.’
Waarin zitten die uitdagingen?
‘Heel kort door de bocht: water en stroom. Qua watervoorzieningen hebben we een oplossing bedacht. Qua stroom is er veel beschikbaar, maar nog net niet genoeg. De ontwikkeling van New Origin is dus afhankelijk van de ontwikkelingen rondom de netcongestie. Gelukkig hebben we wel goed contact met de overheden. En die hebben we ook nodig om de juiste randvoorwaarden te scheppen.’
Dat kan dus nog even duren?
‘Dit jaar willen we het besluit nemen of de schop in de grond kan of niet. Onze – zij het optimistische – ambitie is dat we eind 2028 volledig up and running zijn. We hebben een optie voor een kavel op het Kennispark. Met een grote stroomvoorziening, want dat zal nodig zijn. Ook is er een conceptontwerp voor het pand en de inrichting ervan. Zodra er groen licht is, kunnen we bezig met een definitief ontwerp.’
Is er geen risico dat dit plan links en rechts wordt ingehaald? Eerdere ambities waren om New Origin eind 2026 al operationeel te hebben.
‘Er schuilt wel degelijk een risico in te lang moeten wachten. Afgelopen week was ik bij conferentie OFC in Los Angeles. Een tijdje daarvoor was ik bij Photonics West in San Francisco. Je merkt daar dat alles rondom fotonische chips booming is. Niet voor niets komt het onderwerp prominent voor in het recente rapport van voormalig ASML-topman Peter Wennink, met de oproep om de productie van fotonische chips in Nederland op te schalen. Dus we moeten niet te lang wachten.
Tegelijkertijd, ik vergelijk het ook met de situatie bij Tesla: ondanks geld en visie duurde het vrij lang voordat de meeste productiefouten waren opgelost. Wij hebben het voordeel van ons ecosysteem. Al in de jaren ’90 deed de UT onderzoek naar glasvezelverbindingen, lang voordat ze hun weg vonden naar huizen en datacentra. Met de spin-offs en een bedrijf als imec aan boord, zou ik zeggen: we hebben de juiste kennis en de juiste partners. Dat gaat ons helpen.’
Voor wie totaal onbekend is met het onderwerp, wat zijn de plannen met New Origin?
‘Het bouwen van een hoogwaardige fabriek voor de productie van silicium-nitride fotonische chips. Dat soort chips vervangen overigens niet de elektronische chips die we kennen, het is een hele waardevolle aanvulling binnen de semicon industrie. Momenteel gebeurt het ontwikkelen van deze fotonische chips vooral in het NanoLab op de UT. Maar dat is vooral een plek voor onderzoek en ontwikkeling – niet zozeer voor productie.’
‘Bijt’ het elkaar dan niet, met de komst van New Origin?
‘Nee, zeker niet. Het NanoLab is ingericht om onderzoek te doen. Daarnaast laat het NanoLab toe dat er bedrijven tegen betaling gebruikmaken van die faciliteiten, om hun werk te produceren en vermarkten. Op een gegeven moment lopen die bedrijven tegen grenzen aan, zowel in kwaliteit als kwantiteit. Zeker als hun klanten verder willen opschalen. De chips die worden ontwikkeld in het NanoLab wil je uiteindelijk op grotere schaal kunnen produceren. Dat betekent automatisering en standaardisatie van processen, met een ander soort apparatuur.’
Dus eerder een toevoeging dan een vervanging?
‘Precies. Ik verwacht ook niet dat de commerciële activiteiten in het NanoLab afnemen. In die onderzoeksomgeving is het juist mogelijk om veel te testen en ontwikkelen. Die functie verdwijnt niet. In New Origin kunnen chips vervolgens op grotere schaal geproduceerd worden, voor een lagere kostprijs. Zowel de onderzoek en ontwikkeling als de productie, die houd je hiermee in Twente.’
