In Nederland zijn officiële graden als ‘bachelor’, ‘master’, ‘associate degree’ en ‘doctor’ wettelijk beschermd. Daarom treedt de Onderwijsinspectie op tegen instellingen die ‘master’ op een diploma zetten dat niet officieel erkend is.
Vorig jaar besloot de minister om de boetes voor dit vergrijp te verhogen. Onderwijsinstellingen verdienen immers duizenden euro’s per student, terwijl de maximale boete 500 euro bedroeg per uitgegeven diploma.
‘Executive master’
Maar wat beschermt de wet precies? Die vraag roept een recente uitspraak van de Raad van State op. De hoogste bestuursrechter veegde afgelopen woensdag alle boetes voor een groep particuliere onderwijsinstellingen van tafel die het woord ‘master’ op diploma’s hadden gezet.
De zaak werd aangespannen door NCOI en nog elf particuliere onderwijsinstellingen, allemaal onderdeel van de Salta Group. Ze maakten bezwaar tegen een totaalboete van 470 duizend euro uit 2023. De rechtbank gaf ze vorig jaar geen gelijk, dus gingen ze in beroep.
Volgens de Onderwijsinspectie hadden de particuliere aanbieders met diploma’s als ‘executive master’ en ‘professional master’ de indruk gewekt dat ze een erkende graad verleenden, terwijl de opleidingen niet erkend waren door kwaliteitskeurmeester NVAO.
Niet expliciet verboden
Maar hebben de onderwijsinstellingen inderdaad een ‘graad’ verleend, of alleen een papiertje uitgedeeld? ‘In de WHW is niet geregeld wat graadverlening precies is en hoe dat gebeurt’, oordeelt de Raad van State nu.
Er is een landelijk register met alle namen van erkende opleidingen en graden daarin. Alleen als je die op een diploma zet, verleen je een officiële graad, overweegt de Raad van State. Zomaar een ‘bachelor verpleegkunde’ of ‘master psychologie’ uitreiken mag dus niet.
Maar zelf een ‘executive master’ of een ‘professional master’ verzinnen kan dus wel. Dit kan grote gevolgen hebben voor de handhaving door de Onderwijsinspectie, die tot nu toe behoorlijk strikt naar deze kwesties kijkt.
‘Tevreden over duidelijkheid’
Het ministerie van Onderwijs kon vanochtend niet inhoudelijk op de uitspraak reageren. Het bestudeert deze nog en komt er later op terug. NCOI zegt in een reactie ‘tevreden’ te zijn over het vonnis.
De particuliere opleiders werden ook beboet vanwege het vooraf niet goed informeren van studenten over hun opleiding en diploma. Om heel andere redenen veegt de Raad van State ook dat vergrijp van tafel: de Onderwijsinspectie heeft er niet genoeg bewijs bij geleverd. Die had bijvoorbeeld screenshots van de websites van de opleidingen moeten maken.
