De twee studentenleiders waren nog maar net aangetreden toen het kabinet-Schoof voor de tweede keer viel: na de PVV verliet ook NSC het kabinet. Onderwijsminister Eppo Bruins stapte op en BBB-minister Gouke Moes nam het stokje over. ‘Plots werd het heel ingewikkeld’, vertelt Maaike Krom, voorzitter van de Landelijke Studentenvakbond (LSVb).
‘Ik wist dat het een interessant jaar zou worden’, zegt Sarah Evink, voorzitter van het Interstedelijk Overleg (ISO), ‘maar dat het kabinet voor een tweede keer zou vallen, dat zag ik echt niet aankomen.’
Het is een ander bestuursjaar dan gebruikelijk, maar niet minder leuk, vinden ze. Evink: ‘Je zit plotseling met de minister en allerlei ambtenaren aan tafel die allemaal willen weten wat je te zeggen hebt. Het is een omgeving waarin je veel mag en kan doen.’
Wat was een bijzonder moment tijdens jullie bestuursjaar?
Krom: ‘Voor mij was de staking van afgelopen december heel bijzonder. Dat we met achtduizend man de straat op gingen, omdat we allemaal vinden dat er meer geïnvesteerd moet worden in het onderwijs. Om op een kar te staan en samen met mensen leuzen te roepen. Dat groepsgevoel vond ik heerlijk.’
Evink: ‘Het moment dat minister Moes in de Tweede Kamer zei dat hij stagevergoedingen ‘gewoon’ ging regelen, was voor mij heel bijzonder. We hebben toen echt staan juichen. Ook veel bestuurders vóór mij hebben hiernaartoe gewerkt. Het is natuurlijk nog niet wettelijk vastgelegd, maar dat mensen er nu echt mee aan de slag willen is een mooie stap in de juiste richting.’
Werken ISO en LSVb veel samen? En botst het wel eens?
Evink: ‘Ik heb eigenlijk veel meer contact met Maaike dan ik van tevoren had verwacht. We zijn collega’s, maar ook vrienden. Je strijdt voor hetzelfde en je komt voor dezelfde mensen op. Natuurlijk verschil je wel eens van mening, maar over het algemeen kunnen we heel goed samenwerken.’
Krom: ‘We hebben allemaal onze eigen manier van doen. De LSVb focust meer op actie voeren, terwijl het ISO meer in de lobbyhoek zit. Maar het heeft weinig zin om elkaar in de haren te vliegen, we hebben nog zoveel te winnen. Waar we kunnen, helpen we elkaar graag.’
Evink: ‘We spreken elkaar meerdere keren per week, bijna dagelijks zelfs.’
Krom: ‘We kunnen het persoonlijk goed met elkaar vinden, dat helpt ook.’
Hoe was het om ineens met een nieuwe, demissionaire onderwijsminister aan tafel te moeten?
Krom: ‘Lastig en chaotisch. Je hebt het liefst een minister die ervaren is. En deze minister heeft een heel ingewikkelde taak: hij kan er maar kort zitten en tussendoor waren er ook nog verkiezingen.’
Evink: ‘Voor ons is een nieuw bewindspersoon ook wennen. En als hij geen meerderheid heeft in de Kamer, wordt het moeilijk om er nieuwe wetten doorheen te krijgen. Dat maakt het spel ingewikkeld. Er liggen natuurlijk langetermijnkwesties waar we mee door kunnen gaan, maar sommige dingen gaan even moeilijker nu. Aan de andere kant biedt de formatie ook weer kansen.’
Wat is de volgende stap?
Krom: ‘Die willen we als ISO en LSVb graag samen zetten. We zitten momenteel midden in de kabinetsformatie en het is belangrijk dat ook studenten mee kunnen praten. Er zijn inmiddels talloze onderzoeken verschenen over het mentale welzijn van studenten, de financiële druk die ze ervaren en hun oplopende schulden. Wij willen ons hier keihard voor inzetten, maar we moeten wel gehoord worden door de politiek.’
Evink: ‘Daar sluit ik mij helemaal bij aan. Studenten ervaren veel financiële druk, en daardoor ook mentale stress. De meest eenvoudige oplossing is om de basisbeurs te verhogen. Het hbo en wo worden steeds minder toegankelijk, terwijl we al het talent hard nodig hebben. Onderwijs vormt het fundament voor de toekomst van Nederland, dus neem dat dan ook mee in de formatie.’
Gaat het ook gebeuren, denken jullie?
Krom: ‘Wij zijn er in elk geval klaar voor, dus bel ons maar. Ik vind het echt jammer dat dit nog niet is gebeurd. Er zijn door D66 en het CDA al een paar goede stappen gezet om de studentenhuisvesting te verbeteren. Maar er moet nog veel meer gebeuren.’
Evink: ‘Innovatie is volgens de formerende partijen hard nodig om allerlei problemen op te lossen op het gebied van zorg, techniek en klimaat. Dat kan niet zonder goed onderwijs. Er moet dus flink geïnvesteerd worden.’
Kunnen jullie een bestuursjaar aanraden?
Krom: ‘Zeker! Mijn bestuursjaar bij de LSVb heeft mij hoopvol gemaakt. Opkomen voor jezelf en voor anderen helpt echt, heb ik gezien. Ik kan iedereen aanraden om actief te worden, of je dat nu bij een vakbond doet, of bij je instelling of studievereniging. Het hoeft geen studievertraging op te leveren, het is maar net hoe gek je het zelf maakt.’
Evink: ‘Elke positie binnen het ISO of de LSVb is op zijn eigen manier belangrijk. Ik heb echt veel zin om te zien hoe het nieuwe ISO-bestuur straks aan de slag gaat en ik vind het leuk dat ik daar straks een klein beetje bij mag zijn als we de overdracht doen.’
De studentorganisaties zijn op zoek naar een nieuw bestuur. Solliciteren bij de LSVb kan tot en met 18 januari. Bij het ISO kan dit tot en met 31 januari.
