Maaike Platvoet
‘De Rey Visual Design Learning Test doet een beroep op het visuele geheugen’, legt Pascal Wilhelm uit, terwijl hij het pakketje materiaal, een doos met daarin een cd-rom, een boek en tekenmateriaal, op tafel legt. ‘Zoals je ziet is het een echt product, eenvoudig te bestellen bij de uitgever.’
Op zijn computer laat hij zien hoe het werkt: de kinderen krijgen een aantal afbeeldingen te zien. Na afloop wordt hen gevraagd zo veel mogelijk plaatjes na te tekenen. Het werkgeheugen en de totale capaciteit van het visuele geheugen kan op deze manier in kaart worden gebracht. Na enige tijd volgt de tweede fase van de test, waarin van de kinderen zo veel mogelijk van de eerder getoonde afbeeldingen moeten natekenen. Zo kan het langetermijngeheugen voor visuele informatie worden gemeten. Tenslotte bevat de test nog een fase waarin de kinderen de getoonde afbeeldingen moeten aanwijzen op het scherm. Dit doet een beroep op het herkenningsgeheugen.
Tien jaar terug ontstond bij Wilhelm al het idee om een dergelijk product te ontwikkelen. Tijdens een stage in een polikliniek voor epilepsie ontdekte hij dat het testmateriaal voor deze specifieke doelgroep vaak te wensen over liet. ‘Er werd bijvoorbeeld gewerkt met Amerikaanse testen die niet waren genormeerd voor Nederlandse kinderen.’ Er leek behoefte te bestaan aan een Nederlandse test, maar dat betekende wel dat de test streng moest worden getoetst om aan de verschillende voorwaarden te kunnen voldoen. ‘Uiteraard moet je de juiste dingen meten, maar ook moeten de uitkomsten betrouwbaar zijn. De test wordt uiteindelijk voor een kwaliteitsoordeel voorgelegd aan de COTAN, de Commissie Testaangelegenheden Nederland.’
Wilhelm schakelde studenten in om het door hem ontwikkelde materiaal verder uit te werken. Voor dat doel werd de test bij meer dan 1.000 kinderen afgenomen. ‘De studenten deden dat in de vorm van een onderzoeksopdracht. Daar rolden ook drie Engelstalige vakpublicaties uit. Wetenschappelijk was het ontwikkelen van deze test dus zeker interessant. Studenten kwamen bovendien op deze manier in contact met het werk van een psycholoog.’
Wilhelm ontwikkelde de test in samenwerking met de Universiteit Leiden, met onderzoekers op het gebied van de neuropsychologie. Het testmateriaal is nu sinds een week op de markt en via de uitgever te koop. ‘Maar het is geen product dat door ouders kan worden gekocht of gebruikt. Ouders zijn niet in staat de uitslag te interpreteren. Het materiaal is uitsluitend bestemd voor professionals, zoals neuropsychologen en orthopedagogen, die met de doelgroep werken.’
Rijk wordt hij er zeker niet van, zegt Wilhelm resoluut. ‘Maar ik ontvang wel royalties. Bovenal staat vast dat ik meer testen wil gaan ontwikkelen omdat het hele traject ook wetenschappelijk erg interessant is. En dat het uiteindelijk eindigt met een tastbaar product, dat vind ik mooi. In de toekomst zouden er meer computergestuurde testen ontwikkeld kunnen worden, bijvoorbeeld in samenwerking met een vakgroep bij EWI. Ik wil hier zeker over in gesprek gaan.’
Pascal Wilhelm laat de psychologische test zien die door hem werd ontwikkeld (Foto: Arjan Reef)
