Het European Institute of Technology moet in 2009 of 2010 van start kunnen gaan. Dat zei José Manuel Barroso vorige week bij een bezoek aan de TU Delft. De voorzitter van de Europese commissie wil meer privaat geld voor de Europese universiteiten.
De EU heeft dit voorjaar groen licht van de lidstaten nodig om door te kunnen gaan met de ontwikkeling van het instituut. Barroso heeft goede hoop. `Voor excellentie hebben we een vlaggenschip nodig: een sterk Europees technologie-instituut kan de grootste wetenschappers en bedrijven bijeenbrengen en de resultaten van die samenwerking verspreiden over Europa', aldus Barroso.
Het concept dat Barroso voor ogen heeft, lijkt in eerste instantie veel op de opzet van het gerenommeerde Amerikaanse Massachusetts Institute of Technology (MIT). `Maar dat is vooral bedoeld om bestuurders en wetenschappers te prikkelen', verklaarde hij. Barroso streeft in eerste instantie naar een federatie van Europese Technische universiteiten. Universiteitenvereniging VSNU heeft het kabinet dit najaar al laten weten achter dit plan te staan.
Barroso wil met het instituut vooral meer mogelijkheden scheppen om de concurrentie aan te gaan met de Verenigde Staten. `Want de universiteit mag dan een Europese uitvinding zijn, onze Amerikaanse vrienden doen het al jaren beter.' Om mee te doen is vooral meer researchgeld nodig, en dat moet niet alleen van overheden komen: er is ook met name behoefte aan private investeringen. `Europa geeft een derde minder uit aan research en development', hield hij zijn toehoorders voor. De Europese Commissie is onlangs een open consultatie gestart over de wenselijkheid en het mogelijke model van zo'n instituut.
Toch is er meer nodig dan alleen geld. `Vorig jaar hebben we een bijeenkomst gehouden met alle Europese wetenschappelijke Nobelprijswinnaars en ik heb ze gevraagd hoe het kan dat zij bijna allemaal hun heil zoeken in de Verenigde Staten. Een van deze topdeskundigen antwoordde toen dat hij op zijn tachtigste in Amerika alle ruimte krijgt om door te gaan met werken. In Europa was hij allang met pensioen gestuurd. Dat moet dus anders.'
Om in dit krachtenveld een flinke rol te spelen proberen de drie TU's gezamenlijk te reageren op de open consultatie. In Cursor zegt de Eindhovense collegevoorzitter Amandus Lundqvist: `Als je de drie TU's bij elkaar optelt vormen ze gezamenlijk het grootste technologische instituut van Europa. Daar kunnen ze niet zomaar omheen.'
