In het Theatercafé van de Vrijhof doet de 25-jarige Rajeev openlijk zijn verhaal. De militaire dreigingen die het gezin thuis in hun woonplaats Colombo ondervond, zal hij nooit vergeten. `Het leger lichtte ons dikwijls met harde hand van bed. De mannen checkten of we een schuilplaats boden aan Tamiltijgers.' Angstige momenten. Rajeev doorstond ze met zijn twee jaar jongere zusje en zijn moeder. `We waren thuis altijd met zijn drieën. Mijn vader werkte als civil supervisor in Oman. Eén keer per jaar kwam hij zes weken thuis voor vakantie. Hij was daardoor een stranger voor ons geworden.'
De student schetst vluchtig de geschiedenis van zijn geboorteland. Hij vertelt dat Sri Lanka een kolonie van het Verenigd Koninkrijk was dat in 1946 onafhankelijk werd onder de naam Ceylon (vanaf 1972 heet het eiland Sri Lanka, red.). `Na de uittocht van de Britten staan de twee grootste bevolkingsgroepen, de Tamils en Singalezen, voortdurend op gespannen voet met elkaar. De militante organisatie de Tamiltijgers vecht sinds de jaren zeventig voor een onafhankelijk Tamil Eelam. `Door ons Tamil-zijn kregen we problemen.'
Hoe de vork precies in de steel zit, weet Rajeev tot op de dag van vandaag niet. `Thuis zwijgen we erover.' Dat ze op de vlucht waren, besefte de jonge Rajeev destijds evenmin. `We gaan op reis', zei mijn moeder. `Als kind vond ik dat juist cool. Ik had niet de stress en sores die mijn ouders hadden. Mijn zusje en ik hadden lol. We kwamen op een nieuwe plek. De angst was weg.'
Nu, veertien jaar later, volgt de student de master information system engineering aan de faculteit EWI. `De studie is pittig, maar wel te doen. Ik volg vier verplichte vakken en heb er daarnaast nog eens veertien gekozen. Ik had nooit gedacht dat ik aan de UT zou gaan studeren.' Rajeev wil vanwege de huidige recessie doorleren. `En ik wil niet met een laag loon beginnen op de arbeidsmarkt', biecht hij eerlijk op.
Ambitie genoeg dus, wat begon met Nederlandse lessen in het asielzoekerscentrum van Dronten waar het gezin anderhalf jaar verbleef. Thuis gaf vader les. `We woonden in een bungalow samen met drie andere vluchtelingen. Om zes uur stonden we op om te bidden. Daarna leerden we een uur lang woordjes uit het woordenboek. Bladzijde voor bladzijde. Mijn vader onderwees ook wiskunde en Engels. Op het militaire af. Een uur dit, een uur dat. Tjak, tjak. Leren mocht, spelletjes spelen niet.'
Na drie jaar verhuisde het gezin naar Enschede. `Ik deed het mavo. Haalde allemaal zesjes. De vakken waren moeilijk joh! Aardrijkskunde, geschiedenis. Ik wist niet eens wie Hitler was.' Natuurkunde en wiskunde gingen beter. `Een echte bèta dus', lacht hij. Het mbo volgde. Rajeev behaalde een dubbel diploma systeembeheerder en netwerkbeheerder en ging in Enschede op het hbo verder met de opleiding network engineering. `Ik kreeg financiële steun van het UAF, een stichting die talentvolle vluchtelingen ondersteunt bij hun studie en het vinden van werk.' Dat was nodig omdat de Nederlandse overheid het studiegeld voor vluchtelingen betaalt tot achttien jaar. `Nu kon ik doorleren omdat deze organisatie mijn collegegeld wilde betalen.'
Rajeev kreeg vanwege zijn vooropleiding (mbo) een jaar vrijstelling en begon monter aan de tweedejaarsvakken. `Totdat ik een brief kreeg met de mededeling dat ik mijn P niet had gehaald en moest stoppen. Wat is een P? Nog nooit van gehoord! Na deze tegenvaller was mijn motivatie om te studeren flink gedaald', verzucht hij. De student gaf echter niet op en zocht zijn heil in het buitenland. `Ik wilde in het Engelse Oxford mijn bachelor doen. Maar na de bomaanslagen in Londen was het voor vluchtelingen verboden om te reizen. Weer viel een droom in duigen. Toen ben ik maar gaan programmeren, mijn grote hobby. Wat moet je anders', zegt Rajeev schouderophalend. Zijn hobby bracht hem uiteindelijk bij een andere hbo-opleiding, software engineering in Venlo. `Ver weg van mijn ouders. Het liep thuis niet zo lekker.'
Alleen op kamers wonen, was soms moeilijk, bekent hij. Lacht: `Maar ik heb leren koken! Het kostte een paar verbrande pannen, maar er komen nu heel wat verschillende dishes op tafel.' Rajeev woont nu, na afronding van zijn hbo-opleiding, op de campus en heeft sinds kort de Nederlandse nationaliteit waardoor hij ook studiefinanciering van de IBG ontvangt. Zijn geboorteland Sri Lanka zegt hem nog maar weinig. `Ik ken die plek niet meer. Ik weet nu, na twee buitenlandse stages, dat Nederland mijn land is. Hier voel ik me thuis.'
 |
Rajeev Nithiyananthan
(Foto: Gijs van Ouwerkerk)
