Wat doet de wet BIG?
In Nederland is de geneeskunde vrij, met uitzondering van veertien voorbehouden handelingen die een ernstig risico opleveren als ze door ondeskundigen worden verricht. Met andere woorden: je mag niet zomaar in een ander snijden of iemand onder narcose brengen. In de wet BIG staat welke specifieke beroepsgroepen, zoals artsen, tandartsen en verloskundigen, deze voorbehouden handelingen mogen verrichten. Elke beroepsgroep registreert welke individuen daartoe behoren. De wet moet zo de kwaliteit van de zorg bewaken. Als een arts op grond van de wet BIG wel bevoegd is maar niet bekwaam blijkt, dan wordt hij toch onbevoegd verklaard en moet hij zich verantwoorden in een tuchtrechtprocedure.
Waarom is het zo belangrijk dat de TG'ers als beroepsgroep worden geregistreerd?
Anders zouden TG'ers alleen onder strenge supervisie van de arts kunnen werken. Tot nu toe was de behandeling een exclusief domein van de medicus. Het risico van nieuwe technologie in de gezondheidszorg wordt onderschat, er vinden te veel medische fouten plaats door een verkeerd gebruik van technologie. In de opleiding tot arts komt deze technologie nauwelijks aan bod. Volgens Vooijs en Miedema is het daarom van groot belang dat de TG'er direct naast de arts werkt. De technisch geneeskundige weet hoe een apparaat werkt en probeert diagnose en therapie te verbeteren met behulp van technologie. Het is voor het eerst dat een volledig nieuwe opleiding, die niet uit de gezondheidszorg voortkomt, wordt toegelaten tot het behandelproces. En dat is volgens Miedema en Vooijs `een aardverschuiving in de medische wereld'. Technische geneeskunde richt zich op negen van de veertien voorbehouden handelingen.
Welke handelingen zijn dat?
Dat zijn: heelkundige handelingen, endoscopieën (inwendig onderzoek), katheterisaties, injecties, puncties, handelingen waarbij gebruik wordt gemaakt van radioactieve stoffen of toestellen die ioniserende straling uitzenden, electieve cardioversie (het herstellen van het hartritme), laseren, en steenvergruizing in holle organen (zoals de blaas) met geluidsgolven of lichtstralen.
En welke voorbehouden handelingen mag een TG'er niet uitvoeren?
Vijf handelingen vallen buiten de bevoegdheid van TG'ers. Dat zijn: het onder narcose brengen, verloskundige handelingen verrichten, elektroconvulsieve therapie (het opwekken van epileptische toevallen met behulp van elektriciteit), het verrichten van handelingen ten aanzien van menselijke geslachtscellen en embryo's gericht op het anders dan op natuurlijke wijze tot stand brengen van een zwangerschap, en het voorschrijven van medicatie. Aan de UT is voor deze handelingen onvoldoende expertise aanwezig en ze zijn bovendien niet noodzakelijk voor de uitoefening van het beroep in de gekozen afstudeerrichtingen.
Het gaat eerst om een experimenteerartikel in de wet BIG. Wat betekent dat?
Dat slaat op artikel 36a waarin staat dat na vijf jaar beroepsuitoefening wordt vastgesteld welke positie in de wet de TG'er krijgt. Dat gebeurt op grond van bewezen bekwaamheid. Het vakgebied heeft zo de tijd zich verder uit te kristalliseren. Overigens moet het advies, dat een voorstel tot wetswijziging is, eerst door de Tweede en Eerste Kamer. De verwachting is dat dit traject een jaar duurt.
Wie vallen er allemaal onder dit nieuwe artikel?
Alleen technisch geneeskundigen die in Twente zijn opgeleid. Andere opleidingen technische geneeskunde zijn er ook niet, al zijn er universiteiten (zoals Eindhoven) die bepaalde aspecten van de studie aanbieden. Het aandeel medische kennis in die opleidingen is aanzienlijk kleiner. Op dit moment is niet voorzien dat die onder de wet BIG zullen vallen.
Een student geneeskunde haalt na zes jaar zijn bul, maar zijn opleiding begint dan pas echt met een specialisatie die vijf tot acht jaar kan duren. Hoe ziet dat traject er voor een TG'er uit?
Na je afstuderen, kun je in principe aan de slag op elke afdeling in het ziekenhuis. Op die afdeling, bijvoorbeeld intensive care, specialiseer je je in een paar jaar in dat vakgebied. Je leert de specifieke groep patiënten kennen en de apparatuur waarmee intensivisten werken. Hoe de specialisaties precies vorm krijgen, wordt nog onderzocht.
Kan een TG'er ook in het buitenland aan de slag?
Nee, de wetten op het gebied van de gezondheidszorg buiten Nederland bieden die ruimte nog niet. Vooijs verwacht dat op termijn TG'ers in België zullen kunnen werken en later wellicht ook in Duitsland. Een baan in Amerika, waarbij patiëntencontacten aan de orde zijn, is onder de huidige wetgeving echter onmogelijk. Voor reguliere geneeskundestudenten geldt overigens ook dat ze eerst een uitgebreid examen moeten afleggen voordat ze in de VS kunnen werken.
 |
| Werkbezoek van minister Klink aan Technische Geneeskunde, begin september 2008. (Foto: Gijs van Ouwerkerk) |
