In de zomer begint het weer: congressen. Dit jaar kijk ik er iets anders naar. In augustus ga ik naar Praag om een plenaire lezing op CHISA te verzorgen. De meeste zaken staan in de rails: de uitnodiging, het programma, het hotel. Dat geeft rust.
Praag is een stad die uitnodigt om te zoeken, zelfs als je niet precies weet wat. Niet voor niets laat Dan Brown zijn nieuwste boek, Het ultieme geheim, zich hier afspelen. Alsof er achter elke gevel nog iets verborgen ligt, en ik ben zeker van plan een aantal van die gevels te gaan bekijken.
Nou, de congresvorm zelf is een stuk minder mysterieus. Registratiebalie, badge, tas. Daarna welkom, keynote, parallelle sessies, koffie, posters, borrel. Vernieuwing zit zelden in de opzet, hoogstens in het logo. We praten veel over innovatie, maar het ritueel verandert nauwelijks. Dat geeft houvast. En voorspelbaarheid.
Ik herken het allemaal. De badge die net niet goed zit. De tas met een programma dat je later nog eens bekijkt, of helemaal niet. De pen die niet lekker schrijft. Het voelt vertrouwd en tegelijk leeg. Alsof je een toneelstuk bezoekt waarvan je de tekst al kent.
En toch ga ik. Dit keer ook. Omdat ik daar iets anders ga doen dan normaal. Geen nieuw model, geen algoritme, geen grafiek zonder vragen. Ik ga vertellen over een persoonlijk avontuur van het afgelopen jaar: over verhalen, spel, hobby’s en verwondering. Over hoe ik mezelf langzaam ben gaan zien als een soort avonturen professor (Ik denk aan Robert Langdon, uit de Dan Brown boeken, of Indiana Jones van George Lucas/Steven Spielberg).
Ik zet deze lijn ook door in mijn onderwijs. Project PLUTO (tweede wereldoorlog, dichtbij de landing in Normandië), waar studenten een militaire briefing krijgen over de aanleg van een brandstoflijn onder het kanaal en moeten uitrekenen hoe de frictie en de druk-val de energievraag beïnvloedt, maar ook (hoe toepasselijk): hoe studenten ineens bierbrouwers zijn in een geheim dat verborgen ligt onder Praag: de studenten moeten een koelsysteem ontwerpen voor een negentiende-eeuwse Praagse bierbrouwerij. Geen abstract problemen, maar verhalen met context. Het blijkt verrassend effectief.
Precies daar zit voor mij de spanning. Congressen zijn strak georganiseerd, maar leven van wat er tussendoor gebeurt. De gesprekken bij de koffie. Het weer tegen het lijf lopen van collega’s die vaak ook vrienden zijn geworden. Gesprekken die beginnen over werk en eindigen bij de vraag waarom we dit vak ooit zijn gaan doen.
Ik ga dus naar Praag. Met een badge om mijn nek en een tas over mijn schouder. En met het voornemen om, tussen alle vaste vormen, iets te vertellen wat daar eigenlijk niet helemaal in past. Misschien is dat wel het enige geheim dat de moeite waard is.
