'Curitiba is dé plek om te experimenteren’

| Sandra Pool

Curitiba is met 1,9 miljoen inwoners de zevende stad in Brazilië. UT-onderzoeksinstituut Innovation and Governance Studies (IGS) ondertekende afgelopen vrijdag een Memorandum of Understanding met het gemeentebestuur. Coördinator Maya van den Berg vertelt.

Wat gaat de UT doen in Curitiba?

‘Bij de UT staat het thema smart cities hoog op de agenda, in Curitiba is dat stedelijke ontwikkeling en mobiliteit. Daar vinden we raakvlakken, in het bijzonder op het gebied van fietsmobiliteit. Daarnaast kennen we in Nederland het Triple Helix principe waarbij overheid, bedrijfsleven en onderzoeksinstellingen samen optrekken om beleid te ontwikkelen voor stedelijke ontwikkeling en mobiliteit. In Brazilië verloopt dat nog heel gescheiden. Die methode willen ze graag leren.’

Wat is daarvan de meerwaarde voor de UT?

‘In megasteden buiten Europa is de omvang van stedelijke vraagstukken groter en complexer dan in Nederland. Daarnaast sluiten onze oplossingen lang niet altijd aan bij de lokale realiteit daar. Om inzichten in deze complexiteit te vergroten, proberen we vanuit IGS structurele samenwerking op het gebied van onderwijs en onderzoek aan te gaan met deze steden.

‘Door fysiek aanwezig te zijn, we hebben met de Nederlandse partners een kantoor gekregen bij het stadsplanningbureau IPPUC, krijgt ons onderzoek en onderwijs een sterkere internationale oriëntatie. We werken aan de uitwisseling van studenten en medewerkers, gezamenlijk onderzoek en publicaties.’

Waarom Curitiba?

‘Het is een bekende smart city en met bijna twee miljoen inwoners stukken kleiner en toegankelijker dan megasteden zoals Rio de Janeiro en São Paulo. Het is dé plek om te experimenteren met innovaties op het gebied van stedelijke ontwikkeling en mobiliteit. De stad wil vooruit.’

Waaruit blijkt dat?

'De vooruitstrevende cultuur stamt uit de jaren zeventig. Destijds werd een separaat bussysteem aangelegd. Dat is in meerdere Latijns Amerikaanse landen overgenomen en gold echt als voorbeeld voor mobiliteit. Maar het ging verder dan aparte busbanen. Ook achter de inrichting van de stad, het plaatse van faciliteiten en voorzieningen zat een hele gedachte. En zelfs vandaag de dag bestaan er innovatieve projecten. Arme mensen worden bijvoorbeeld betrokken bij het schoonhouden van de straten. Ze ontvangen een beloning in natura als ze afval inzamelen.’

Wat is een eerste stap na de ondertekening?

‘Afgelopen week zaten we met de Braziliaanse partners om tafel om ons input te geven. Nu gaan we met de Nederlandse partners een plan maken voor de komende vijf jaar zodat iedereen aan de slag kan met gezamenlijke projecten.'