‘Werfkracht’ is één van de onderwerpen in het vandaag gepubliceerde overzicht van het Rathenau Instituut over de Nederlandse universiteiten: hoe goed zijn universiteiten in het aanboren van geldbronnen? Werken ze veel samen met het bedrijfsleven (derde geldstroom) of scoren ze veel onderzoeksbeurzen (tweede geldstroom)?
Het Rathenau deelt de universiteiten vervolgens in allerlei groepen in, zoals ondernemend (goed in zowel de tweede als de derde geldstroom), maatschappelijk (vooral goed in derde geldstroom) en wetenschappelijk (vooral goed in de tweede geldstroom). Wie op beide aspecten matig scoort, heet een ‘onderwijzende universiteit’.
In 2001 stond Wageningen nog te boek als een ondernemende universiteit, terwijl Eindhoven en Leiden tussen de onderwijzende universiteiten stonden. Nu is Wageningen veranderd in een maatschappelijke universiteit, want in de tweede geldstroom wil het iets minder goed lukken dan voorheen. Eindhoven en Leiden zijn nu overduidelijk ondernemende universiteiten. Eindhoven werft vooral veel geld uit het bedrijfsleven en Leiden scoort veel onderzoeksbeurzen.
Zo zijn de meeste universiteiten in de loop der jaren gaan schuiven. De UT was een wetenschappelijke universiteit en lijkt nu meer maatschappelijk. Groningen valt niet meer onder de wetenschappelijke universiteiten, maar onder de onderwijzende, terwijl dat bij Utrecht net andersom is. Rotterdam is van maatschappelijk naar onderwijzend gegaan.
De Vrije Universiteit van een beetje onderwijzend naar een beetje ondernemend. Maastricht viel nipt in de maatschappelijke categorie, maar is nu een ‘onderwijzende’ universiteit.
Elders veranderde er minder. Nijmegen bleef ondernemend, de UvA wetenschappelijk, en Tilburg onderwijzend. De TU Delft is nu ‘maatschappelijker’ dan ooit.
HOP, Bas Belleman
