In 2001 won Jelle de Bruijn het Kleinkunstfestival in Amsterdam. Daar liep hij Harmen Zijp tegen het lijf, een technicus die daar stagiaires begeleidde. De Bruijn: 'We spraken wat met elkaar en raakten niet uitgepraat over welke absurde dingen je allemaal kunt verzinnen, het pingpongspel van mooie beelden.' Later kwam Zijp de volgende Spullenman tegen, ene Tristan Kruithof waarmee het trio Spullenmannen compleet was. 'We hebben allemaal een voorliefde voor oude spullen. We struinen regelmatig rommelmarkten af en als we langs het grof vuil lopen, moeten we ook altijd even kijken. En eigenlijk nemen we altijd wat mee.' Dit verklaart hoe de mannen aan hun spullen komen, maar wat doen zij precies? De Bruijn: 'De Spullenmannen hebben veel grappen en humor in het programma, maar vooral veel mooie beelden. Het is dus niet echt cabaret, maar meer beeldend theater. In een associatieve stroom van surrealistische beelden wordt een wereld verkend waarin spullen de hoofdrol spelen. Decor en rekwisieten worden een medium om dingen te laten zien, te horen, en te voelen. Spullen wordt nieuw leven ingeblazen, gebruiksvoorwerpen worden uit hun functie ontheven en voorzien van een nieuwe identiteit. Zo kan het gebeuren dat een broodrooster transformeert tot videorecorder en een typemachine verwordt tot drumstel.'
Het spelen van deze voorstelling is niet alles wat ze doen. De heren zijn ook te porren voor andere activiteiten zoals openingen van vaak culturele evenementen. Wanneer Stichting Absurd Nederland wordt gevraagd voor zulke activiteiten draven de Spullenmannen op, met een toepasselijk, absurd in elkaar gedraaid spektakel. Mét oude spullen. 'Iets leuks dat we onlangs gedaan hebben,' vertelt de Bruijn, 'zijn onze optredens met invalidenwagens. In Amersfoort openden we 'festival Lokaal Kabaal' voor Amersfoortse theaterinitiatieven. Daar reed iemand van ons in een invalidenwagen met bombastische muziek, onder een volgspot, met een slakkengang van 1km/u op een schans af, met daarachter een brandende hoepel. Halverwege klapt de schans om, als een wip en rijdt het karretje onder de hoepel door en komt tot stilstand in de muur van kartonnen dozen die erachter staat. Verder hebben we ook drie invalidenwagens met daarop een tweezitsbank, een bureaustoel en een fauteuil geïnstalleerd. In maffiapakken rijden we dan door winkelcentra, met iemand voorop die stichtelijke teksten roept.
Stichting Absurd Nederland is zoals gezegd het overkoepelend orgaan achter de Spullenmannen. Harmen Zijp, een van de oprichters van de stichting is hier in 1994 mee begonnen. 'Stichting Absurd Nederland houdt zich bezig met het maken van verbazing in de grootste zin van het woord, met name absurdisme. De Stichting doet dus veel meer dan alleen de Spullenmannen.'
De Spullenmannen met 'Meer', maandag 19 januari 2004, 12.35 uur,Agora, Vrijhof. Entree: EUR 3, met korting EUR 1. Meer informatie op www.absurd.nl
Vera Bisschops
Harmen Zijp (foto Anna van Kooij)
