Dat ontwikkelingshulp geen effect sorteert, wordt vaker gezegd. Het geld komt bij de corrupte machthebbers terecht en niet bij de mensen die de hulp het hardst nodig hebben. Volgens Wiet Janssen, in het verleden zelf ontwikkelingswerker op verschillende projecten, verklaren andere onderzoekers echter niet waarom hulp elders wel werkt, maar juist in Afrika geen succes heeft.
In tegenstelling tot Azië is volgens Janssen in veel Afrikaanse landen nog nauwelijks sprake van een sociale cultuur. Ze bestaan pas sinds de jaren zestig en hadden voor die tijd geen handelssystemen. Zo'n maatschappij heeft jaren de tijd nodig om te groeien. Hij stelt dat het niet werkt om zomaar even democratie en corruptie af te schaffen in die landen. Het beleid op het gebied van ontwikkelingssamenwerking is daar wel vaak op gericht. Verspilde moeite, concludeert de promovendus.
Niet alle hulp werkt contraproductief schrijft Janssen op zijn website www.ontwikkelingshulpanders.nl. Programma's voor kennisoverdracht die de bevolking helpen een inkomen te verdienen en in het eigen levensonderhoud te voorzien werken wel. Maar die hulp wordt te weinig gegeven. Terwijl een ziekenhuis, een school of een waterpomp bouwen niet helpt. Kennis is blijvend, aldus Janssen. Als iemand leert rijst of maïs te verbouwen, kan hij dat ook nog als de ontwikkelingswerker huiswaarts keert. Als een waterpomp echter kapot gaat en de hulpverlener is al weg, dan is er geen kennis meer aanwezig om die pomp te repareren.
Verder merkt Janssen op dat de rol van het onderwijs wordt overschat. In VN-rapporten staat weliswaar dat 80 procent van de kinderen naar school gaat, maar volgens de promovendus zijn dit slechts de kinderen die staan ingeschreven. Driekwart daarvan gaat daadwerkelijk en een groot deel daarvan maakt de school niet af. Uiteindelijk kan misschien tien tot vijftien procent lezen en schrijven, een vaardigheid waar de kinderen volgens Janssen ook nog eens niets aan hebben omdat de meesten na hun school weer rijst en maïs gaan verbouwen.
De website van Wiet Janssen geeft niet alle conclusies over het falen van ontwikkelingshulp prijs. In zijn proefschrift met de titel Management of the Dutch development cooperation geeft hij nog meer en fellere kritiek, ook op het beleid van de minister van Ontwikkelingssamenwerking, Bert Koenders. Op 3 december verdedigt Janssen zijn dissertatie.
