Spotlight

‘Mijn spiegelbeeld is de enige persoon die ik op een dag zie’

| Jelle Posthuma

De groep internationale studenten aan de UT groeit ieder jaar gestaag. Om deze internationals wegwijs te maken in Nederland, kent de universiteit een buddyprogramma dat kersverse studenten koppelt aan een ervaren mentor. Twee van deze buddy-koppels vertellen over hun ervaringen in Twente.

Buddy

Universiteiten zetten vol in op internationalisering. De cijfers liegen er niet om: inmiddels studeren er 55.969 internationale studenten in Nederland. Dat is drie keer zoveel als tien jaar geleden. Voor de UT geldt dat de totale instroom van nieuwe bachelorstudenten voor 35 procent uit internationale studenten bestaat. Het buddyprogramma verbindt deze uitdijende groep internationals aan ervaren UT-studenten (buddies), die ze de eerste maanden in Nederland de weg wijzen.  Zo’n programma duurt een half jaar. Bij iedere officiële aftrap van het semester, in september en IN februari, worden de koppels gevormd.

Mercedes Feito Zazo (24) uit Spanje is gekoppeld aan Alberto Rosas Aguilar (27) uit Mexico. Zazo studeert sinds 2017 aan de UT en doet de master Educational Sciences & Technology. Ze zit in de laatste fase van haar studie en moet alleen nog een scriptie schrijven. Aguilar is net begonnen met zijn masteropleiding Sustainable Energy Technology.

Beide studenten komen uit Spaanstalige landen. Of dat de reden is dat juist zij als buddy’s aan elkaar zijn gekoppeld, weten de twee niet. ‘Volgens mij is het toeval’, vertelt Zazo. ‘Maar’, voegt Aguilar toe. ‘Het is wel makkelijk. Je kunt je gemakkelijk uitdrukken in de eigen taal. Daarom was het ijs tussen ons snel gebroken.’

Fietsen en wasmachines

‘Voor mij is dit de derde editie als buddy’, vertelt Zazo. ‘Toen ik twee jaar geleden in Enschede aankwam, had ik veel aan de hulp van mijn toenmalige buddy. Ik ben nogal verlegen en bovendien was het de eerste keer dat ik voor zo’n lange tijd alleen in het buitenland zou zijn. Mijn buddy was heel open en stelde voor om alvast af te spreken, voordat het officiële programma begon.  Ze kwam uit Nederland en had allemaal handige tips, bijvoorbeeld over de aanschaf van een nieuwe fiets.’

Ook het contact tussen Zazo en Aguilar begon met een praktische vraag. Aguilar vroeg zich af of hij een wasmachine nodig had op zijn appartementje. ‘Het is typisch zo’n vraag waarop Google geen antwoord heeft’, vertelt de 27-jarige Mexicaan. ‘Daarom is het handig om iemand te leren kennen die al wat meer ervaring heeft in Nederland. De wasmachine heb ik uiteindelijk gekocht, trouwens.’

Spiegelbeeld  

Beide studenten zijn vooral enthousiast over het sociale aspect van het buddyprogramma. Juist het sociale onderdeel van het programma valt niet te onderschatten: één derde van de internationals aan de UT kampt met psychische problemen – met name veroorzaakt door eenzaamheid – en heeft moeite om te integreren. Ook Zazo ervaarde een gevoel van eenzaamheid aan het begin van haar studie in Nederland.

'Wanneer je in je eentje naar het buitenland gaat, is alleen zijn wel een ding'

‘De meeste van mijn internationale studievrienden hadden in hun eerste maanden hetzelfde gevoel. Naar verloop van tijd leerde ik meer mensen kennen en voelde ik mij minder eenzaam. Als mijn buddy zich eenzaam voelt, zal ik hem altijd bellen om af te spreken.’ Aguilar: ‘Er is volgens mij wel een verschil tussen alleen- en eenzaam zijn. Ik ben best vaak alleen. Soms is mijn spiegelbeeld de enige persoon die ik op een dag zie. Maar ik voel me niet eenzaam. Daar heeft Buddy ook aan bijgedragen: als ik deze week geen buddy-activiteit had, dan was ik mijn appartement niet uitgekomen.’

Volgens Zazo en Aguilar biedt het buddyprogramma de mogelijkheid voor sociaal contact. ‘Wanneer je in je eentje naar het buitenland gaat, is alleen zijn wel een ding’, weet Aguilar. ‘Buddy geeft je de mogelijkheid om andere mensen te ontmoeten. Tegelijkertijd moet je die kans wel zelf grijpen.’ Zazo: ‘Ik ken ook mensen die het prima vinden om op hun eigen kamer te blijven, terwijl de rest op stap gaat. Het is uiteindelijk aan jezelf.’

Verwachtingen

Tom Boogerd en Anna Bruijning zitten in het bestuur van het Buddy-programma en noemen de psychische klachten bij internationale studenten zorgwekkend. Boogerd: ‘Het is zonde, want er zijn genoeg mogelijkheden, zeker als het gaat om sociaal contact. Buddy is daar een goed voorbeeld van.’ Bruijning: ‘Het blijft moeilijk om alle internationale studenten te bereiken. Daar zit voor ons nog wel een uitdaging. Soms komen de verwachtingen van buddy’s ook niet helemaal overeen met wat wij doen. Een pick-up service van Schiphol, wat het Erasmus Student Network bijvoorbeeld altijd heeft gehad, of hulp bij het zoeken van kamers, dat is niet wat Buddy als taak heeft. Bij ons gaat het vooral om het sociale en culturele aspect.’

Bruijning vervolgt: ‘Voor de meeste internationale studenten geldt dat ze nog nooit alleen in het buitenland zijn geweest en vaak voor het eerst op kamers gaan. Dat is natuurlijk best heftig. Met Buddy willen we een laagdrempelig platform creëren waar mensen met elkaar in contact komen. De internationals die net aankomen worden gekoppeld aan een buddy die al minstens een half jaar in Twente woont. Naast deze buddy-koppels, organiseren we groepsactiviteiten, zoals een welkomstdiner, een dagje schaatsen of een stedentrip naar Rotterdam. Zo creëren we een grote vriendengroep, waar iemand zich thuis bij kan voelen.’

Twente meets Taiwan

Dat een buddy niet per se aan de UT hoeft te studeren, bewijst Annemarie ‘’Anny’’ Olde Daalhuis (39). Ze woont in Enschede, maar studeert niet aan de UT of Saxion en heeft dat ook nooit gedaan. Dit semester is ze gekoppeld aan Chung Yu Yeh (33) uit Taiwan, die een masterprogramma Sustainable Energy Technology volgt aan de UT.  

‘Ik vind het vooral leuk om mensen van over de hele wereld te ontmoeten’, vertelt Olde Daalhuis. ‘De laatste jaren had ik niet de mogelijkheid om te reizen. Via Facebook kwam ik erachter dat er ontzettend veel internationale groepen en verenigingen zijn in Enschede, vaak gerelateerd aan de UT of Saxion. Inmiddels heb ik Chinees nieuwsjaar en het Hindoeïstische feest Divali gevierd, en ben ik toe aan mijn vierde editie van Buddy.’

De eerste vraag die Olde Daalhuis aan haar buddy’s stelt, is wat ze opvalt aan Nederland. ‘Vaak krijg ik te horen dat de lucht in Enschede zo schoon is en dat het erg rustig is. Veel internationale studenten komen uit miljoenensteden en dan is Twente natuurlijk heel anders.’ Yu Yeh: ‘Daar ben ik het honderd procent mee eens. Ik kom uit een druk gebied in Taiwan. De eerste keren dat ik in de Hogekamp probeerde te slapen, moest ik wat muziek op de achtergrond aanzetten, zo stil was het op mijn kamer. In Taiwan had ik last van mijn neus, waarschijnlijk vanwege de luchtvervuiling. Dat is sinds ik hier woon helemaal over.’

Taalbarrières

Ook Yu Yeh kreeg in de eerste weken van zijn verblijf in Nederland te maken met eenzaamheid, vertelt hij. ‘Vooral het Engels was voor mij een probleem. Ik kom uit Taiwan en daar was ik vooral schriftelijke communicatie in het Engels gewend. Het spreken van de taal deed ik nauwelijks. Daarom was het in het begin moeilijk om mee te komen in groepen. Ook voelde ik mij eenzaam toen ik in mijn studio in de Hogekamp de deur achter mij dichttrok: op zo’n moment was ik helemaal alleen.’

'Uiteindelijk draait het om het oer-Hollandse en onvertaalbare woord gezelligheid'

Olde Daalhuis reageert verbaasd: ‘Daar wist ik niets van. Anders had ik voorgesteld om samen iets te doen.’ Yu Yeh: ‘Maar het buddyprogramma heeft alsnog wel geholpen, hoor. Met jou kon ik één-op-één communiceren in het Engels. Dat was voor mij veel makkelijker dan in groepen.’

Initiatief

Volgens Yu Yeh en Olde Daalhuis is het belangrijk dat internationals zelf stappen ondernemen om de eenzaamheid te doorbreken. Iets wat het Spaans-Mexicaanse koppel onderschrijft. Het buddyprogramma kan bijdragen aan de integratie van de internationale studenten in Nederland, maar het is aan de internationals zelf om de mogelijkheden aan te grijpen. Aan het bestuur van Buddy de schone taak om de zichtbaarheid van het programma te vergroten. 

Hoewel het programma bijdraagt aan de goede zaak, draait het vooral om het oer-Hollandse en onvertaalbare woord ‘’gezelligheid’’. ‘En niet te vergeten de gratis drankjes bij de activiteiten’, voegt Aguilar toe. ‘Dat is ook niet onbelangrijk.’