Er werd stevig gepolderd de afgelopen maanden. Het doel: een enorm brede commissie onder leiding van PvdA-coryfee Willem Vermeend moest onderzoeken welke veranderingen er nodig zijn om in de toekomst een werkbare, flexibele en vooral betaalbare stufi te houden.
De commissie Vermeend bracht de mogelijkheden terug tot twee. De eerste is een combinatie van een lening en een gift, de tweede stufi is een sociaal leenstelsel waarbij de overheid het risico dekt. De student van de toekomst heeft één garantie: hij moet veel meer gaan lenen.
Vermeend stipte daarbij natuurlijk allerlei zaken aan: ouderonafhankelijkheid, flexibiliteit - de huidige beurs zou niet lekker bij een gesplitste bama-studie passen -, waken voor versnippering door bijbaantjes. Maar de crux zit hem natuurlijk in de flinke kostenpost die de stufi voor OCW is. Daar moet het mes in, en de commissie werd gevraagd hoe.
De verantwoordelijkheid van de lening volledig bij de student leggen is volgens de commissie Vermeend niet mogelijk. Studenten zouden hierdoor gedwongen worden een lening af te sluiten en dat zou juridisch niet haalbaar zijn. Als er al geleend wordt, dan moet de overheid de risico's dekken. Daarnaast zou er iets van een gift in de nieuwe stufi moeten zitten. Kortom: niet veel nieuws onder de zon.
Voor alle duidelijkheid: het gaat ook bij de bevindingen van Vermeend c.s. 'slechts' om een verkenning, al wordt daar in de retoriek nog wel eens aan voorbij gegaan.
Of staatssecretaris Nijs het opschroeven van de lening met inkrimping van de basisbeurs ook voor elkaar krijgt, is overigens nog maar de vraag. Een kamermeerderheid van SP, PvdA, CDA en D66 reageert in ieder geval afwijzend. Dat is evenwel wat voorbarig: Nijs trekt nu eerst een blik deskundigen open die kijken hoe het advies het beste tot beleid te smeden is. Pas tegen de volgende begrotingsbehandeling komt de staatssecretaris met voorstellen naar de Tweede Kamer.
