Torens
De innovatie in Nederland hapert, volgens velen door een gebrek aan bèta's. De bron in het onderwijs is afgeknepen. De bèta-profielen waren zo volgestouwd met alfa-vakken dat maar weinig bèta's het nog trokken. De oplossing van de minister was, dat er dan maar in de bèta-vakken moest worden gesnoeid. Het gevolg is een bèta-profiel dat nep-bèta's opleidt. Maar geen nood, zo relativeert Remke Bras van de Stichting Toekomstbeeld der Techniek, innovatie staat of valt niet met de beschikbaarheid van bèta's. Succesvolle innovatie is namelijk altijd een samenspel van alfa's, bèta's en gamma's. En ze geeft daarvan een aantal mooie voorbeelden. Maar eigenlijk is het gewoon de aloude les van Babel: wie een toren wil bouwen, moet zijn talen spreken.
Toch begrijp ik Remke Bras niet helemaal. Okee, wie een toren wil bouwen heeft niet alleen stenen nodig, maar ook cement en metselaars. Maar dat biedt toch geen soelaas wanneer er een gebrek aan stenen is! Of gaan die metselaars elkaar dan in de muur metselen? Ik meen weleens gehoord te hebben dat de oude Egyptenaren dat deden met lastposten. Op zich een goed idee. Zo gebruik je dwarsliggers waar ze het meest geschikt voor zijn. Dat zal de innovatie zeker helpen.
Het tekort aan bèta's en de haperende innovatie hebben een gemeenschappelijke oorzaak. Waarom heeft Pharming Nederland verlaten? Waarom moest zelfs de windmolenindustrie buiten ons land groot worden? De bouw van de toren ligt niet stil door een tekort aan stenen, cement, of metselaars, maar door structurele vertraging in de vergunningverlening. Sinds alfa's horizonvervuiling als een nieuwe hoofdzonde in hun stenen tafelen hebben gekrast, kan er geen toren meer verrijzen. Buiten de muren van hun laboratoria stuiten onze succesvolle onderzoekers telkens op vastgeroeste alfa's die signaleren dat er in hun omgeving iets dreigt te veranderen. Milieuvervuiling heet dat. Tegen de tijd dat er dan eindelijk een vergunning komt, hebben andere landen ons allang ingehaald. Remke Bras stelde het al in haar proefschrift. "Milieukeuren belemmeren milieuvriendelijke innovaties". En wat onzescholieren betreft: ze bouwen nog steeds graag vlotten, maar als ze die nergens te water mogen laten is de lol er snel vanaf.
