‘Macht terugpakken is blockchainreligie’

| Rense Kuipers

BIT-masterstudenten Frank Brinkkemper en David Lamers studeren beide af op een onderzoek naar blockchain, de technologie achter onder meer de bitcoin. Als ware experts vertellen ze over de bitcoinhype, ‘dom geld’ en de mogelijkheden van de technologie.

Allereerst, de afgelopen weken stonden in teken van de bitcoinhype. Wat vinden jullie ervan?

Lamers: ‘Het laat een negatieve kant zien van blockchaintechnologie. Bitcoin was de eerste die de technologie gebruikte, maar inmiddels zie je een wildgroei aan cryptovaluta. Daarbij wordt er enorm veel gespeculeerd, met als gevolg enorme koerswisselingen.’

Brinkkemper: ‘De hype laat zien dat bitcoin een bubbel is die steeds groter wordt. Er stapt immers veel dom geld in, van mensen die weinig benul hebben hoe het werkt. Zij zijn ook de eersten die eruit stappen, op het moment dat het minder gaat. En dan kan de waarde van de munt opeens enorm kelderen.’

Is beleggen in cryptovaluta voor iedereen weggelegd?

Brinkkemper: ‘Instappen is relatief makkelijk. Je kunt in feite binnen een dag je inleg verdubbelen, maar weet wel dat de koers flink schommelt. Vandaag staat die 15 procent in de min bijvoorbeeld. Wijsheid is om goed onderzoek te doen en niet zomaar ergens je geld in te stoppen. Als iets te mooi klinkt om waar te zijn, dan is dat vaak ook zo.’

Lamers: ‘Het is heel gemakkelijk om de fout in te gaan bij een transactie, als je je niet goed hebt verdiept in waar je op moet letten in het traden van cryptocurrency of niet over voldoende ICT-kennis beschikt. Ik zou het zeker afraden aan mensen die weleens in een spammailtje trappen.’

Hebben jullie zelf belegd?

Lamers: ‘Ja, in 2013 al, in bitcoin. Na een kleine stijging heb ik toen weer alles verkocht. Toen ik in het voorjaar begon met mijn afstuderen heb ik weer wat gekocht en dat heeft zeker wat opgeleverd.’

Brinkkemper: ‘Na een aflevering van het tv-programma Tegenlicht heb ik me ingelezen en de munt Ethereum gekocht. Ik heb toen slechts dertig euro ingelegd, maar die inzet is wel verzestigvoudigd.’

In een notendop, hoe zit de achterliggende technologie, blockchain, in elkaar?

Brinkkemper: ‘Het is een reeks van blokken met daarin data. In feite een grote database die open en inzichtelijk is voor iedereen die verbonden is aan zo’n keten. Omdat al die mensen kunnen zien als een verandering in zo’n keten plaatsvindt, maakt dit het ook moeilijk om ermee te frauderen. Daarbij heb je geen tussenpersoon nodig, zoals een bank. Als je bijvoorbeeld een bitcoin overmaakt naar iemand anders, hoeft daar geen centrale partij akkoord op te geven. De transacties gaan van persoon van persoon en zijn op alle aangesloten computers zichtbaar.’

Jullie onderzoeksprojecten zijn op iets heel anders gericht dan bitcoins.

Brinkkemper: ‘Klopt, ik heb iets gemaakt waarmee je diploma’s kunt opslaan in de Ethereum-blockchain. Dat biedt voordelen: een mogelijke werkgever kan via een code verifiëren of iemand daadwerkelijk is afgestudeerd. Er is ook niet zomaar mee te frauderen, want het antidateren van een diploma zou direct opvallen in de blockchain. En een universiteit hoeft hierdoor niet zelf servers online te hebben met zo’n database van diploma’s. Dat is goedkoper.’

Lamers: ‘Ik richt me op het gebruik van blockchain in de transitie naar het duurzamer gebruik van energie. Zo heb ik negen casussen onderzocht, bijvoorbeeld het peer-to-peer handelen van thuis opgewekte zonne-energie. Stel, ik wek meer op dan ik gebruik, dan kan ik het direct aan mijn buurman verkopen. Zo kun je zelf beslissen aan wie je het verkoopt en tegen welke prijs in plaats van het verplicht terugleveren aan de energieleverancier. Het biedt veel opties die de energietransitie kunnen ondersteunen.’

Wat voor impact gaat deze technologie hebben?

Lamers: ‘Dit voorbeeld laat al zien dat blockchain erg disruptief kan zijn, op alles waarin geld een rol speelt. Het uitgangspunt van bedrijven is dat mensen er op huishoudelijk niveau nauwelijks iets van merken. Maar kijk je naar het grotere plaatje van energieverbruik, dan kan bijvoorbeeld onderlinge handel in energie al helpen om ervoor te zorgen dat het verbruik en opwekken van energie meer in balans is. Zo gaat er minder verloren.’

Brinkkemper: ‘Het probleem op dit moment is het opschalen van blockchain-technologie. Maar als het écht van de grond komt, kun je er allerlei grote spelers mee buitenspel zetten. In plaats van Facebook, bepaal je zelf welke data je deelt en met wie. Met andere woorden: mensen kunnen de macht over hun eigen data en geld terugpakken. Dat is de blockchainreligie.’