Blog: De ondermijnende universiteit

| Wiendelt Steenbergen

De natuurkundeles in volle gang. Buiten bewaakt de Mobiele Eenheid de spoorwegovergang naast de school, om te voorkomen dat demonstranten de wekelijkse munitietrein uit Delfzijl hinderen. Spannend natuurlijk, en meneer Vonck doet geen moeite om ons bij de les te houden. Hij roept dat het een schande is wat daar gebeurt, en fulmineert tegen de NAVO, kernwapens en het leger in het algemeen. Hij heeft een mening en hij geeft die. Sommige leerlingen horen het knarsetandend aan: linkse indoctrinatie!

Zondebokken

Dit was begin jaren ’80, maar linkse indoctrinatie schijnt aan Nederlandse scholen en universiteiten nog steeds schering en inslag te zijn. Thierry Baudet schaart daarom de universiteiten onder zijn kudde zondebokken voor de ondergang van ons land, samen met journalisten, architecten en kunstenaars. Het zijn allemaal instituten die ons land ondermijnen. Dat is een zware beschuldiging, zeker uit de mond van de leider van de potentieel grootste politieke partij van ons land. Dat wordt nog wat als deze partij ooit een minister van onderwijs gaat leveren. Ik ben benieuwd hoe hij of zij de universiteit weer op het rechte pad gaat krijgen.

Stilte

Je zou van de universiteiten die beschuldigd worden van een vorm van hoogverraad een storm van protest verwachten, maar tot nu toe zijn de universiteiten opvallend stil. Waar blijft een verklaring van de colleges van bestuur, of van de VSNU? Alsof het allemaal vanzelf overgaat als we ons maar lang genoeg gedeisd houden. Het is bepaald geen splintergroepering die de universiteiten aan de schandpaal nagelt. Het Renaissance Instituut van Forum voor Democratie schrijft over de ‘lange mars door de instituties’, en zelfs over ‘de nieuwe schoolstrijd’. Als eerste wapenfeit in die strijd heeft het Renaissance Instituut een meldpunt voor indoctrinatie op scholen en universiteiten opgetuigd. Meneer Vonck zou er gloeiend bij zijn geweest. Mocht u als docent uw leerlingen of studenten af en toe confronteren met uw eigen overtuiging, soms iets positiefs zeggen over de Europese Unie, iets bezorgds over het klimaat, of oikofobe projecten bedenken, geeft u zichzelf dan aan. Dan hoeven uw studenten dat niet meer te doen.

Compliment

Het verwijt dat we onze samenleving ondermijnen moeten we ons trouwens ook niet teveel aantrekken. Misschien kunnen we het wel zien als compliment. In de wetenschap moeten we het hebben van het verleggen van grenzen, van tegenspraak, vernieuwing en kritiek, en als gevolg daarvan verandert de maatschappij zo nu en dan ingrijpend[1]. Ondertussen ligt de universiteit wel onder vuur, op meerdere fronten. Misschien moeten we als universiteiten af en toe de verzetsvlag hijsen. Voor mijn universiteit heb ik al een ontwerp klaar. Over renaissance gesproken.

 

[1] Ik heb het nog niet opgeschreven, of Robbert Dijkgraaf houdt een vergelijkbaar betoog op de radio. Dan hoort u het ook eens van een ander.